Polska Sieć LGD apeluje o wzmocnienie „rural target” w Planie Partnerstwa na lata 2028–2034
W związku z pracami nad Wieloletnimi Ramami Finansowymi Unii Europejskiej na lata 2028–2034, Polska Sieć LGD – Federacja Regionalnych Sieci LGD przedstawiła stanowisko w sprawie konieczności wzmocnienia celu wiejskiego (rural target) w Planie Partnerstwa Krajowego i Regionalnego.
Plany Partnerstwa stanowią kluczowy instrument realizacji polityk UE na poziomie krajowym i regionalnym, oparty na zasadach partnerstwa, spójności terytorialnej oraz dostosowania interwencji do potrzeb lokalnych. Zdaniem Polskiej Sieci LGD, w tej architekturze niezbędne jest wyraźne i systemowe uwzględnienie obszarów wiejskich, które mierzą się z narastającymi wyzwaniami rozwojowymi.
Postulat wzmocnienia rural target wynika bezpośrednio z art. 174 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, który zobowiązuje Unię do zmniejszania dysproporcji rozwojowych oraz do szczególnego wspierania obszarów wiejskich i regionów peryferyjnych. W tym kontekście Polska Sieć LGD proponuje przeznaczenie 30% nieprzydzielonych środków Planu Partnerstwa Krajowego i Regionalnego na realizację celu wiejskiego.
Rozwiązanie to pozwoli na lepsze uwzględnienie specyficznych potrzeb wsi w całym spektrum interwencji publicznych oraz na skuteczniejsze przeciwdziałanie problemom takim jak niska dywersyfikacja lokalnych gospodarek, ograniczony dostęp do usług publicznych, presja demograficzna czy podatność na kryzysy klimatyczne i gospodarcze.
Kluczowym elementem realizacji rural target powinno być obowiązkowe zastosowanie instrumentu LEADER‑RLKS (Rozwój Lokalny Kierowany przez Społeczność). Polska Sieć LGD postuluje, aby 30% środków przeznaczonych na cel wiejski zostało alokowane na wdrażanie LEADER‑RLKS, jako sprawdzonego narzędzia rozwoju oddolnego, opartego na partnerstwie lokalnym i aktywnym udziale społeczności.
Instrument LEADER‑RLKS umożliwia zintegrowane łączenie działań społecznych, gospodarczych i infrastrukturalnych, wzmacnia kapitał społeczny oraz sprzyja realizacji europejskich wartości, takich jak demokracja, partycypacja i solidarność terytorialna.
Dla zapewnienia spójności i skuteczności działań Polska Sieć LGD wskazuje również na potrzebę powierzenia zarządzania środkami rural target Ministerstwu Rolnictwa i Rozwoju Wsi, we współpracy z samorządami oraz lokalnymi grupami działania.
Zdaniem Polskiej Sieci LGD, zaproponowane rozwiązania stanowią istotny krok w kierunku budowy spójnej, odpornej i konkurencyjnej przestrzeni wiejskiej w Polsce oraz pełniejszej realizacji celów polityki spójności UE w perspektywie finansowej 2028–2034.
